تفاوت آدنومیوز و آندومتریوز
تأیید شده توسط پزشکان منشیش
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست. قبل از هرگونه اقدام، جهت درمان از پزشکان منشیش مشاوره بگیرید.
تفاوت آدنومیوز و آندومتریوز؛ از درد شدید تا خطر ناباروری
بسیاری از خانمها دردهای شدید قاعدگی یا خونریزیهای غیرعادی را تجربه میکنند و اغلب تصور میکنند این دردها طبیعی است. اما در بسیاری از موارد، دو بیماری شایع رحم یعنی آدنومیوز (Adenomyosis) و آندومتریوز (Endometriosis) عامل اصلی این مشکلات هستند.
اگرچه این دو بیماری نامهای مشابهی دارند و هر دو با بافت پوششی رحم (آندومتر) در ارتباط هستند، اما تفاوتهای کلیدی در علائم، محل درگیری و روش درمان آنها وجود دارد. در این مقاله بر اساس توضیحات دکتر داریوش پورترکان و منابع معتبر پزشکی، به بررسی دقیق تفاوت این دو و نحوه تشخیص آنها میپردازیم.
آدنومیوز و آندومتریوز چیست؟ (تعریف ساده)
برای درک تفاوت، ابتدا باید بدانیم هر کدام چه بلایی سر رحم میآورند:
۱٫ آدنومیوز (Adenomyosis) چیست؟

آدنومیوز زمانی رخ میدهد که بافت داخلی رحم (آندومتر) به جای اینکه فقط سطح داخلی را بپوشاند، به داخل دیواره عضلانی رحم (میومتر) نفوذ کرده و در آنجا رشد میکند.
- محل درگیری: فقط در دیواره خود رحم.
- نتیجه: رحم ضخیم، بزرگ و گاهی نرم میشود (Tender Uterus).
۲٫ آندومتریوز (Endometriosis) چیست؟

آندومتریوز زمانی اتفاق میافتد که بافت شبیه به آندومتر، در خارج از رحم رشد میکند. این بافت ممکن است روی تخمدانها، لولههای فالوپ، پشت رحم و یا حتی روی روده و مثانه لانه گزینی کند.
- محل درگیری: خارج از رحم (لگن، تخمدان، لولهها).
- نتیجه: ایجاد چسبندگی، کیستهای شکلاتی (اندومتریوما) و التهاب شدید در لگن.
جدول مقایسه سریع: فرق آدنومیوز با آندومتریوز
برای اینکه راحتتر تشخیص دهید علائم شما به کدام بیماری نزدیکتر است، به جدول زیر دقت کنید:
| ویژگی | آدنومیوز (Adenomyosis) | آندومتریوز (Endometriosis) |
|---|---|---|
| علامت اصلی | خونریزی بسیار شدید و طولانی (منوراژی) | درد بسیار شدید لگنی و قاعدگی (دیسمنوره) |
| محل درد | احساس فشار و سنگینی در لگن | درد حین رابطه جنسی، درد هنگام دفع، درد مزمن لگن |
| تغییرات ظاهری رحم | بزرگ شدن رحم (گاهی ۲ تا ۳ برابر) | رحم معمولاً اندازه طبیعی دارد (مگر کیست وجود داشته باشد) |
| سن شایع | ۳۰ تا ۴۵ سال (اغلب بعد از بارداری) | سنین باروری (۲۰ تا ۴۰ سال) |
| تاثیر بر باروری | کمتر است (اما میتواند لانهگزینی را سخت کند) | شایعترین علت ناباروری زنان است |
کدام یک باعث ناباروری میشود؟
یکی از نگرانیهای اصلی مراجعین، تاثیر این بیماریها بر توانایی بچهدار شدن است.
- رابطه آندومتریوز و ناباروری:
این بیماری ارتباط بسیار قویتری با ناباروری دارد. حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد از زنانی که آندومتریوز دارند، با مشکل باروری مواجه میشوند. این بیماری با ایجاد چسبندگی، انسداد لولههای فالوپ و کاهش کیفیت تخمک، مانع لقاح میشود.
- رابطه آدنومیوز و ناباروری:
آدنومیوز بیشتر با درد و خونریزی همراه است و اثر آن روی باروری کمتر از آندومتریوز است. با این حال، در موارد شدید با تغییر محیط داخلی رحم، میتواند عمل لانهگزینی جنین را دشوار کرده و خطر سقط را افزایش دهد، اما معمولاً علت اصلی ناباروری نیست.
تشخیص دقیق؛ کلید درمان موفق
از آنجایی که علائم این دو بیماری بسیار شبیه به هم (و شبیه به فیبروم) است، معاینه فیزیکی به تنهایی کافی نیست. تشخیص اشتباه میتواند درمان را سالها به تاخیر بیندازد.
روشهای طلایی تشخیص:
- سونوگرافی ترانسواژینال (Transvaginal Ultrasound):
این روش اولین و بهترین قدم برای بررسی رحم است. در سونوگرافی دقیق، متخصص رادیولوژی میتواند ضخیم شدن نامتقارن دیواره رحم (نشانه آدنومیوز) یا وجود کیستهای تخمدانی و چسبندگیها (نشانه آندومتریوز) را تشخیص دهد.
- MRI لگن:
برای نقشهبرداری دقیق از وسعت بیماری، بهویژه در آندومتریوز عمیق، استفاده میشود.
- عکس رنگی رحم (HSG):
برای بررسی باز بودن لولههای رحمی در موارد ناباروری کاربرد دارد.
اگر علائمی مانند قاعدگیهای دردناک یا خونریزیهای سنگین دارید، انجام یک سونوگرافی دقیق توسط متخصص رادیولوژی ضروری است. برای بررسی تخصصی وضعیت رحم و تخمدانها میتوانید به پروفایل دکتر داریوش پورترکان مراجعه کنید تا از سلامت سیستم باروری خود اطمینان حاصل کنید.
جمعبندی
به طور خلاصه:
- آدنومیوز = مشکل داخلی رحم + خونریزی شدید + بزرگی رحم.
- آندومتریوز = مشکل خارج از رحم + درد شدید + ناباروری.
هر دو بیماری قابل مدیریت و درمان هستند، به شرطی که به موقع و توسط روشهای تصویربرداری دقیق تشخیص داده شوند.